ئاشنابوونم به كوردستان
له سه راتا ووتی من 6 گه شتم بۆ كوردستان كردووه له ساڵی 1973 ، 1974، 1975 ، 1991،1992 ، 1993 دا
هه ر له ها وینی سا ڵی 19972 دا من له گه ڵ جه ند قوتابیه كی زانكۆ خه ریكی خۆ ئاماداكردن بووین بۆ ئه وه ی
به ره و كوردستان به ر ێكه وین، زۆر زانیاریمان له سه ر كوردو كوردستان له وڵاتانی بریتانیا و سویدو سویسرا كۆ كرده وه، چونكه ئه و كات هۆ له ندا هیچ زانیاریه كی له سه ر كورد و كوردستان نه بوو، مه به ست له گه شتی یه كه ماندا ئه وه بوو بۆ ئه وه ی بزانین كورد كێ یه ؟ مێژووی كورد چی یه؟ كورد ئاوات بۆ ج ده خوازێ؟كورد شه ر بۆ چی ده كا؟ دوا رۆژی كورد به ج ده گا؟
بریارماندا ئۆتۆمۆبێلێك به كرێ بگرین و به ره و كوردستان به رێكه وین بۆ بینینی سه رۆك موسته فا بارزانی، ئه و كات گوێبیستی ئه وه بوین كه شه ر وه ستاوه، له گه ڵ ئه وه ی ده مانزانی كه سه ربازانی عیراقی له هه موو لایه كه وه سنووری كوردستانیان داخستووه، ئێمه له بریاری خۆمان پاشگه ز نه بووین. پاش ئه وه ی به جه ند وڵات تێپه ر بووین له رێگه ی وڵاتی توركیا چوینه وڵاتی سوریا، پاشان به ره و شاری موسڵ و هه ولێر به رێكه وتین له هه ولێر پاش گفتوگۆ كردن له گه ڵ چه ند پۆلیسێكی كورد ئاموژگاریان كردین كه چۆن بچینه گه ڵاڵه و حاجی ئۆمه ران له وێ چاومان به سه رۆك بارزانی بكه وێ. كه نزیك شاری ره واندوز بوینه وه گه یشتینه دوا باجگه ی سه ربازانی عیراقی
له وێوه به ره و یه كه م باجگه ی كوردی، كه گه یشتینه ره واندوز پێشوازیه كی گه رمیان لێكردین و خانییه كیان له
گه ڵاله بۆ ئێمه ته رخان كرد، جه ند رۆژێك له گه ڵ براده رانی پێشمه رگه ئه و ناچه جوان وخۆشانه هه موو گه راین، ئه و دیمه نه جوانانه هه رگیز له یادناكه م، پاشان جاومان به سه رۆك بارزانی كه وت و گفتوگۆیه كی دوروو درێژی سیاسی له نێوان ئێمه وبارزانی كرا، وه ك ما نا ی ئازادی چی یه له لای كورد؟ ما نای ئۆتۆنۆمی چی یه له لای كورد؟ په یوه ندی نێوان كورد و به غدا له ج ئاستێك دایه؟ ئینجا گه راینه وه به هۆ له ندا ده ستمان به نووسین كرد له سه ركورد وكوردستان له رۆژنامه كانی هۆ له ندا بڵاومان كرده وه، هه تا ئه و كات له هۆ له ند هیچ زانیاریه ك نه بوو له سه ر كورد وه كه س نه یده زانی كورد بۆ چ شه ر ده كا،
ئه م باسه بوه جێگا ی سه رنجی میدیاكانی هۆ له ندی، چونكه ئێمه یه كه م هۆ له ندی بووین كه جاومان به بارزانی
كه وێ، وا بوو له لایه ن جه ند كه نالێكی ته له فزیۆنی و رادیۆكان بانگهێشته كراین بۆ ئه وه ی به ووردی باس له گه شته كه ی خۆمان بكه ین.
پاش ما وه یه كی كورت شه هید سامی عبدالرحمان گه یشته هۆ له ندا، له لایه ن ئێمه پێشوازی لێكراو بردمانه هۆتێل ئینجا هه وڵمدا چاوپێكه وتن بۆ شه هید سامی له گه ڵ حكومه ته هۆ ڵه ندا رێك بخه م، وابووگفتو گۆی له گه ڵ ژماره یه ك له ئه ندامانی په رله مانی هۆ له ندا كرد، پێش گه رانه وه ی بۆ كوردستان داوای له ئێمه كرد كه جارێكی تر سه ردانی كوردستان بكه ین ووتی چونكه گه لی كورد پێویستی به ئێوه هه یه، ئه و كات شه ر ده ستی پێكردبوو له نێوان
سه ر بارزانی عیراق و پێشمه رگه، واته ده بوایه بچینه گۆره پانی شه ر، بریارمان دا بچین چونكه گه لی كورد پێویستی به ئێمه هه بوو.
له سالی 1975 دا بۆ جاری دووه م چووینه كوردستان و چه ند كه سانێكی ترمان له گه ڵ خۆمان برد،ئێمه 3 ئافره ت و 5 پیاوبووین . گه شتی ئه م جاره مان بۆ به ئاشنابوونی كوردو كوردستان نه بوو، به ڵكو بۆ ئه وه بوو كه بتوانین یارمه تی كوردو شورشی كوردی بده ین، ئه مجاره یان هه ڵمان دا له رێگای ئیرانه وه بچینه كوردستان ئه و كات زۆر
زه حمه ت بوو ده بوایه ره زامه ندی ئه منیه تی ئیران وه ربگرین ئینجا بچینه كوردستان ئه مه ش كاتێكی زۆری وویست، له سه ره تا چووینه حاجی ئۆمه ران وله ناو سنوری ئێران سه ردانی كه مپی په نا هه نده مان كردكه به شی زۆری ئافره ت و منداڵ بوون كه بۆ پاراستنی ژیانیان له مه ترسی گوازرابوونه وه ناو خاكی ئێران، ئێستا جه ند وێنه یه كی ئه م كه مپه م هه یه، هه روا جاومان به سه رۆك بارزانی كه وت ئه و كات بانگه وازی بارزانی نه مرمان بۆ گه لی هۆ له ند له سه ر شریتێك تۆمار كرد ناوه رۆكی بانگه وازه كه ئه وه بوو داوای یارمه تی له گه ل و حكومه تی هۆ له ندا كرد بۆ یارمه تی دانی شۆرشی كورد بۆ به دیهێنانی ئازادی و دیموكراسی بۆ گه لی كورد.
له ئابی ساڵی 1974 دا گه راینه وه، بانگه وازی بارزانی نه مر مان وه رگێرا بۆ زمانی هۆ له ندی له هه موو مێدیاكاندا
بڵاومان كرده وه، هه ر له هه مان كاتدا هه موو براده رانی گه شتی یه كه م و دووه م كۆ بونه وه یه كمان كرد له كۆ بونه وه كه ماندا باس له وه كرا كه ژماره یه كی زۆر له پاناهه نده ی كوردی له وڵاتی ئێران پێویستی به یارمه تی هه یه
ده بێ هه وڵێكی جدی بۆ ئه م په نا هه ندا نه بده ین، هه ستاین به بڵاكردنه وه ی زماره یه ك له ریپۆرتاژو وێنه له سه ر كه مپی په نا هه نده كانی كورد كه پڕ بوون له منا ڵ و ئافره ت بۆ ئه وه ی گه لی هۆ له ندا هۆشیار كه ینه وه كه مناڵان و ئافره تی كورد پێویستیان به یارمه تی ئێوه هه یه، ئینجا دهستمان كرد به كۆكردنه وه ی یارمه تی له هه موو هۆ له ندا و دواتر له وڵاتانی تری ئه وروپا وه ك سوید و سویسرا و فه ره نسا، له هه ر وڵاتێك كۆ مه له یه كی خێرخوازیمان دروست كرد بۆ كۆ كردنه وه ی یارمه تی.
له بیرمه توانیمان فرۆكه یه كی پر له ده ر مان و شتی تر بگه ینینه ته هران له وێشه وه به لۆری بۆ كه مپه كانی په نا هه نده ی كورده كان، بۆ دڵنیا بوون له وه ی كه به ده ستی مناڵ و یافره تی كورد بگا ت چه ند كه سێكمان له گه ڵ لۆریه كا ن چووین به ده ستی خۆمان یارمه تیه كانمان دا به ش كرد، هه ر له هه مان كاتدا دكتۆرێك و یاریده ده ری پزیشكێك له گه ڵ خۆمان برد و بۆ ما وه ی 2 مانگ برینی پێشمه ر گه كانیان تیمار ده كرد، وا بوو له و ما وه دا 2 جار به فرۆكه یارمه تیمان بۆ كه مپی په نا هه نده كان برد. به وێنه گرتما ن و پێشان گه لی هۆ له ندا مان دا بۆ دڵنیا كردنه وه یان كه پاره كانیان گه یشته مناڵان و یافره تانی كورد.
له ئاداری ساڵی 1975 دا به خۆم فرۆ كه یه كی پر له ده رمان و یارمه تی تر گه یانده ته هران بۆ ئه وه ی بگه ینمه
كه مپه كان، به دا خه وه ده لێم ئه و كا ته بوو كه رێك كه وتنی جه زائیر له نێوان شای ئێران و ده سته لاتدارانی به غدا مۆر كرا،
وا بوو بریار درا یارمه تی بۆ كورد بووه ستێ و سه ركردایه تی كورد به ناچاری بریاری ئه وه ی دا كه به شی زۆری چه كه كان له چیاكان بشارنه وه بۆ كاتی پێویست منیش به ناچاری ده رمان و یارمه تی تر له رێكخراوێكی خێرخوازی
له ته هران به جی بێلم و به ره و سنوری كوردستان به رێ كه وم وا بوو چاومان به سه رۆك بارزانی كه وت له شاری نه غه ده ئینجا به دڵێكی پر له خه م گه راینه وه ته هران له وێ چاومان به چه ند كوردێك كه وت له وا نه
جمیل شه ره ف به لینمان ده كه هه وڵ بده ین له رێگای په ر له مانی هۆ له ندا مافی په نا هه نده یی بۆ چه ند كوردێك وه ربگرین، ئه و كات په ر له مانی هۆ له ندا به باشی ئا گاداری كێشه ی كورد بوو، كه گه راینه وه هۆ له ندا توانیمان له رێگای په ر له مانی هۆ له ندا ما فی په نا هه نده یی بۆ 50 كورد وه ربگرین.
له 13-05-1975 دا پێشوازیمان له 17 كورد كرد له فرۆ كه خانه یه ك له وانه جه میل شه ره ف، فوئاد حوسێن و سیامه ند به ننا بوو كه ئێستا بالێۆزی بالێۆزخانه ی عیراقه له هۆ له ندا، پا ش سالێك پێشوازیمان 33 كوردی تر كرد له وا نه خلیل سنجاری بوو.
له هه مان كات ئێمه به ر ده وام بووین له كۆ كردنه وه ی پاره بۆ یارمه تی دانی شۆرشی كوردوكوردستان، هه ستاین به دامه زراندنی رێكخراوێكی خێرخوازی به ناوی رێكخراوی گروپی هه وڵدان بۆ كوردستان ، توانیمان له رێگای ئه م رێكخراوه خێرخوازیه كۆ مه لێك كاسانی ناودار له خۆمان نزیك كه ی نه وه بۆ پشتیوانی كردنی كێشه ی كورد ئه ویش جه نگه له پێناو ئازادی گه لێك.
پاشان له رێگای ئیشه وه چوومه ولاتی به لجیكا ما وه یه كی زۆر له و رێكخراوه دوور كه تمه وه، كه بیستم رژێمی
سه ددام جه كی كیمیاوی له شاری هه ڵه بچه به كارهێنا وه زۆر سه رسام و دڵ ته نگ بووم، رۆژانه كۆ رو كۆ بونه وه مان له گه ڵ كورده كانی هۆ له ندا و به لجیكا ده كرد و باس له درنده یی رژێمه به عسمان ده كرد. له ساڵی 1989 من خانه نشین بووم گه را مه وه هۆ له ندا له م كاته دا ده بوایه پاره كۆبكه ینه وه بۆ یارمه تی دانی كوردو كوردستان هه ستاین به دامه زراندنی رێكخراوێكی خێرخوازی به ناوی گرووپی هه ول دان بۆ كوردستان ... توانیمان له رێگای ئه م رێكخراوه خێرخوازی یه كه سایه تی ناودارمان بۆ خۆمان راكێشا بۆ پشتیوانكردنی كێشه ی كورد ئه ویش جه نگه له پێناوی ئازادی گه لێك .....
پاشان له به ر ئه وه ی ماڵم بۆ بروكسلی پایته ختی به لجیكا گواسته وه بۆ ماوه یه كی زۆر چالاكی ئه م رێكخراوه وه ستا . كاتێ كه بیستم كه كه چه كی كیمیاوی له شاری هه له بجه به كارهاتووه .. رۆژانه كۆرو كۆبونه وه مان له گه ل كورده كانی هۆله نداو به لجیكا ده كرد باسی درنده یی رژێمی به عسمان ده كرد ئه و كات محمد سه ربه ست زۆر چالاك بوو له سالی 1989 من خانه نشین كرام ، گه رامه وه وڵاتی هۆله ندا په یوه ندیم له گه ل ئه و هاورێیا نه م كرد پێكه وه ده چووینه كوردستان له گه ل چه ند كوردێكی هۆله ندا بۆ رێكخستنه وه ی رێكخراوێكی خێرخوازی نوێ .. وه بوو توانیمان رێكخراوێكی خێرخوازی و سیاسی دروست بكه ین به ناوی رێكخراوی كوردی و هۆله ندی كه تائێستاش هه ر ماوه ..
كاتی كۆچره وه میلیۆنه كه ی ساڵی 1991 زۆر چالاك بووین ، توانیمان رۆژنامه یه ك ده ربكه ین به به رده وامی یارمه تیمان بۆ كوردستان ره وانه ده كرد توانیمان پاره ی له هه موو وولاتان كۆبكه ینه وه ،وه ك وولاتی سوید، سویسرا، فه ره نسا ، ئه مریكا .
هه ر له رێگای رێكخراوه كه مانه وه من و خێزانم له پایزی 1991 چوینه كوردستان بۆ پرۆژه ی یارمه تی دانی ئافره تانی كورد له رێگای كردنه وه ی خولی به رگ دوورین بۆ ئه وه ی بتوانن جل و به رگ بۆ خێزانه كانیان بدورن و هه روا به شێكی بفرۆ شن وه ك داهاتێك بۆ خێزانه كه یه ن به كاری بهێنن .
جێ ی باسه له م سه ردانه م دا چاوپێكه وتنێكم له گه ل سه رۆ ك مه سعود بارزانی كرد .
پاشان له سالی 1992 جارێكی تر چوینه كوردستان له گه ل خێزانم بۆ ئه نجامدانی چه ند پرۆژه یه كی تری جیا جیا ..
له سالی 1993 توانیم 6 ئه ندام په رله مانی هۆله ندی له سه ر لیستی چه ند پارتێكی جیاواز ببه مه كوردستان بۆ گفتو گۆ كردن و باس كردن له سه ربارودۆخی كه ركوك ، هه روا ئاماده بوون له كاتی هه لبژاردنی پا رله مانی كوردستان ئێمه دابه ش كراین له سه ر هه رسێ شاری كوردستان هه ولێر،دهۆك و سلێمانی پاشان چاوه روانی ئه نجامی هه لبژاردنه كه بووین ... پاش چه ند كۆبوونه وه یه كی داخراوی یه ك له دوای یه ك به ففتی ففتی رازی بوون ، ئه م گه شته م دوا گه شت بوو بۆ كوردستان ..به لام له به رنامه م دایه له پایزی ئه م ساله دا له گه ل خێزانم به سه ردان بچینه كوردستان .
په وه ندیه كانی كوردستان له گه ڵ وڵاتانی دراوسێ و ئه وروپا و ئه مریكا
به بیرو رای من په یوه ندی له گه ل توركیا زه حمه ته ، توركیا ئه ندامی ناتۆ یه و ئه مریكا و ئه وروپا پالپشتی لێ ده كه ن له به ر ئه وه ی شوێنێكی ستراتیجی یه هه روا ده بێت زۆر به ژیرانه له گه ل ئێران مامه له بكه ن له به ر ئه وه ی
ئه ویش كوردستانی داگێر كردووه .. به هه مان شێوه له گه ل دیمه شق .
هه روا باوه رم به وه یه و هه رده م دووباره ی ده كه مه وه كه ئه مریكا هیچ گرنگیه كی نی یه بۆ كوردستان ، ئه مریكا ته نیا بایه خ به نه وت ده دات و بایه خ به ئه من و ئاسایشی عیراق ده دات بۆ ئه وه ی به رده وامی نه وت ببا ،ته نیا سه یری به رژه وه ندیه كانی خۆی ده كا ،داخوازنین و گرنگی ناده ن به كوردستانی ئازاد ، به فه له ستین به باشوری سودان . به لكو ته نیا گرنگ به به رژه وه ندیه كانیان ده ده ن . ئه م بیرو باوه ره م نه گۆره ، ته نیا ئه گه ر سه رۆكێكی تری هه بێت .
ده رباره ی ئه وروپا حكومه تی عیراق دوو بالیۆزی كوردی بۆ وولاتی هۆله نداو سوید ناردی یه ئه مانه رۆلێكی گرنگ و به ر چاو ده گێرن بۆ پته و كردنی په یوه ندی له نێوان كوردو ئه وروپا .. كاری زۆریان بۆ كردووه داواكارم بۆ گه لی كوردو حكومه ته كه ی بۆ خۆیان هه وڵ بده ن به شێوه یه كی ژیرو هۆ شمه ندانه و سیاسیانه مامه له و په یوه ندی له گه ل وولاتانی ده وروبه ر و جیهان بكه ن ،چاوه روانی هیچ وولاتێكی تر نه بن .
وڵاتێكی كوردستانی سه ربه خۆ
بێگومان من له گه ڵ كوردستانێكی سه ربه خۆم، به لام ئێستا كاتی ئه وه نی یه ته نیا به ژیرو هێمنانه كاری بۆ بكه ن
ناوه رۆكی بانگه وازی بارزانی نه مر بۆ گه لی هۆ له ندا
ئێمه كوردی عیراقین شۆرش ده كه ین و تێده كۆشین بۆ ئازادی كردنی گه لێكی ژێر ده سته و ماف لێخوراو، ئه م شۆرشه ی ئێمه دژ به رژێمێكی دره نده و به هێزه، له بێناو ئا زاد كردنی گه لی كورد به هه زاران شه هیدمان داوه
به هه زاران منا ڵ و یافره تمان كوژرا و شه هید كراون.. هه ر بۆ یه داواكارین له گه لی هۆ له ندا و حكو مه ته كه ی ها و كاری و یارمه تی شۆرشه كه مان بكه ن بۆ ئازاد كردنی ئه و گه له ده ست به سه ره.
سه رۆك بارزانی
دیاری سه رۆك بارزانی بۆ كاك پیت
- له چاو پێكه وتنێكی من له گه ل سه رۆ ك مسته فا بارزانی ، پێنوسێكی به دیاری پێ به خشیم دڵم زۆر پێ خۆش بوو
ئه و كات زانیم كه بارزانی ئاشتی خوازه و شۆ رشه كه ی ته نیا بۆ ئازادی كردنی گه لێكی ده ست به سه ره .
ده رباره ی ئه وه ی ئایه چاوه روانی ئه وه ده كا ت كه مه دالیایێكی شانازی له لایه ن سه ركردایه تی كورد وه ك رێزلێنانێك وه ربگرێت، چونكه جه نابتان وه ك پێشمه رگه یه كی وه فا دارو قاره مان و شۆرشگێریارمه تی و هاوكارو پالپشتی شۆرشی كوردی بوونه ووتی من نه خێر هیچ ساتێك بیرم له وه نه كردۆته وه له لای من زۆر گرنگ نی یه .
به لام ئه گه ر پێشم ببه خشن ئه وا دڵم زۆر پێخۆشده بێ
ساته خۆش و ناخۆ شه كانت له كوردستان
خۆشترین كاتم له كوردستان كه زۆر گرینگه لای من له سالی 1973 دا له گه ل هاورێكانم و چه ند یشمه رگه یه ك له وانه جه میل شه ره ف به سه ر چیایی زاگرۆ س كه وتین بۆ بینینی كه وتنی فرۆكه یه ك له رێگادا له گۆره پانێك
ده ست كرا به شایی و هه لپه ركێ و گۆرانی كوردی ئه م دیمه نه م قه ت له یاد ناچێ خۆشه ویستیه كی گه وره م بۆ كوردستان له لا دروست بوو كه بینیم هه موو پێكه وه شایی و هه لپه ركێ ده كه ن و گۆرانی بۆ ئازادی كوردستان ده لێن .
ناخۆشترین ساتم له گه شته كانم بۆ كوردستان له سالی 1975 بوو گه یشتمه ته هران گوێم لێ بوو كه كۆتایی به شۆرشی كوردی هات كورد بریاری چه ك دانانیان داوه . ده توانم بلێم ئه و كا ت ناخۆسترین ساتی ژیانم بوو.
ده توانم بڵێم كورد له م 100 سا له ی رابردودا را به رێكی وه ك سه رۆك بارزانی لێ هه ڵنه كه وتووه
سه رۆ ك بارزانی مرۆڤێكی به هێز بوو، بیرو باوه رێكی به هێزی بوو، رابه ر بوو به هه موو مانایه ك
چاوه كانی زۆر به هێز بوون خۆشه ویستیه كی لێ به ده ده كرا، كاتێك كه قسه ی ده كرد سه یری
چیا به رزه كانی ده ورو پشتی خۆی ده كرد، ده مزانی زۆر خۆشه ویستن لای، ده توانم بڵێم كورد له م 100
سا له ی رابردودا پیاوێكی وه ك سه رۆك بارزانی لێ هه ڵنه كه وتووه، باوه ر ناكه م موسته فا بارزانی دوباره ببێته وه بۆ كورد.
په یامی كاك پیت بۆ گه لی كوردو سه ركردایه تی كورد
په یامه من من بۆ گه لی و سه ركردایه تی كورد ئه وه یه باوه رتان به خۆتان و به دوارۆژتان هه بێت ، په یوه ندی یه كی باشتان هه بێت له گه ل وولاتانی دروسێ و بێگومان له گه ل ئه مریكاو ئه وروپا . رێز له مافی مرۆڤ بگرن ، چونكه رێز له گرتن له مافی مرۆڤ سه ره تایه كه بۆ ئازادی گه ل ...ئێوه نموونه یه كی بێ هاوتان له رۆژهه لاتی ناوه راست بۆ یه پر به دل ده لێم رێز له مافی مرۆڤ بگرن و به یه ك چاو و به هه مان شێوه سه یری هه موو مرۆڤێك بكه نو ماماله یان له گه ل بكه ن
